Ειδικός και γενικός εξοπλισμός στην Ναυαγιοδιείσδυση

Άρθρο: Γιώργος Πέτρου

Φωτογραφίες: Greek Diver & αρχείο HUE

Στο προηγούμενο τεύχος είχαμε παρουσιάσει το πρώτο σχολείο Ναυαγιοκατάδυσης που έγινε από τη σχολή κατάδυσης Hellas Underwater Explorers. 

ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΕΞΟΠΛΙΣΜΟ ΣΤΗΝ ΝΑΥΑΓΙΟΔΙΕΙΣΔΥΣΗ

Υπάρχει αυτό που ονομάζουμε Ναυαγιοκατάδυση και εννοούμε την γύρω γύρω προσέγγιση του ναυαγίου, την είσοδο σε κάποια εύκολα μέρη του ναυαγίου και αυτό που ονομάζουμε Ναυαγιοδιείσδυση που είναι μια άλλη πολύ πιο απαιτητική και εξειδικευμένη κατάσταση που εμπεριέχει πολλούς κινδύνους. Αναμφίβολα πολλοί αυτοδύτες εισέρχονται εντός ναυαγίων και δεν αντιμετωπίζουν κανένα πρόβλημα. Αυτό είναι το ζητούμενο αλλά υπό κάποιες συνθήκες είναι και μια παγίδα διότι έχουν την ψευδαίσθηση ότι έτσι απλά γίνεται μια σωστή και ασφαλής Ναυαγιοδιείσδυση.

Στο άρθρο αυτό δίνουμε βασικές πληροφορίες για την απλή Ναυαγιοκατάδυση και τίποτε παραπάνω.
 
Στην χώρα μας λόγω Νομικου καθεστωτος δυστυχως δεν εχουμε την δυνατοτητα να καταδυθουμε σε Ναυαγια παρα μονον με ειδικη αδεια. Τα απελευθερωμενα σημεια οπου υπαρχουν ναυαγια είναι ελαχιστα. (ήταν ελάχιστα, τώρα πια έχει αλλάξει το καθεστώς).

Παντως τα ναυαγια ηταν ανεκαθεν ένα από τα πλεον αγαπημενα θεαματα των αυτοδυτων παγκοσμιως. Ένα ποσοστο γυρω στο 90% των αυτοδυτων τρελαινεται να καταδυεται σε ναυαγια ολων των μορφων. Μεσα στο μπλε το να ανακαλυπτεις ένα φορτηγο ή ένα πολεμικο πλοιο, ένα υποβρυχιο είναι κατι το συναρπαστικο.

Θελουμε να εχουμε ατελειωτο χρονο και αερα ώστε να μπορεσουμε να επισκεφτουμε κάθε σημειο του.Να ταξιδευσουμε από την πλωρη στην πρυμνη να χωθουμε στα σπλαχνα του,στα αμπαρια του,στο μηχανοστασιο...
Εδώ,είναι ωρα να ξεχωρισουμε την Ναυαγιοκαταδυση,από την πεμπτουσια της επαφης και απολαυσης μας με τα ναυάγια που είναι η εσωτερικη εξερευνηση που ονομαζεται Ναυαγιοδεισδυση και το οποιο προνομιο αυτης εχει ένα πολύ μικρο ποσοστο αυτοδυτων γυρω στο 5%. Όταν λεμε διεισδυση δεν εννοουμε απλά το να μπουμε μεσα σε καποιο σημειο του ναυαγιου. Όταν λεμε διεισδυση εννοουμε μια πολύ, μα πολύ σοβαρη διαδικασια. Αναμφιβολα πολλοί αυτοδυτες εισερχονται εντος ναυαγιων και δεν αντιμετωπιζουν κανενα προβλημα.Αυτό είναι το ζητούμενο αλλά υπό κάποιες συνθήκες είναι και μια παγιδα διοτι εχουν την ψευδαισθηση ότι ετσι απλα γινεται μια σωστη και ασφαλης ναυαγιοδιεισδυση.

Λαθος τα πραγματα δεν είναι καθολου ετσι. Δεν είναι σε θεση να γνωριζουν τους κινδυνους,ουτε να τους αναγνωριζουν εγκαιρα.Οι λυσεις των υποβρυχιων προβληματων δεν είναι καταγεγραμενες στον εγκεφαλο τους, διοτι δεν εχουν εκπαιδευτει γι αυτά.
Εδώ εχουμε μια Ειδικης Μορφης Τεχνικη καταδυση η οποια απαιτει γνωσεις και ικανοτητες υψηλων προδιαγραφων.Η εκπαιδευση που απαιτειται είναι συγκεκριμενη.

Ένα μερος των εκπαιδευτικων γνωσεων ασχολουνται με τα θετικα ή αρνητικα που απορρεουν από «περιφερειακα κομματια» του εξοπλισμου μας.

Για αυτά θα μιλησουμε σε αυτό το κειμενο.

«Τον ειδικο & γενικο περιφερειακο εξοπλισμο μας»

Καποια από αυτά όταν υπαρχουν μας λυνουν,μας προστατευουν από πολλα προβληματα,και καποια από αυτά όταν υπαρχουν πιθανον μας μας δημιουργησουν καποιο προβλημα που θα μας οδηγηση σε επικινδυνο περιστατικο.
Για μερικα τετοια κομματια εξοπλισμου θα μιλησουμε στο παρακατω κειμενο.
Ας δουμε λοιπον μερικα από αυτά τα μερη του εξοπλισμου μας που χρησιμοποιουμενα σε μια Ναυαγιοδιεισδυση θα παιξουν τον θετικο (προστατευτικο), ή αρνητικο (εμπλοκη), ρολο τους.

1. Κρανος προστασιας της κεφαλης

Το πιο απαραιτητο κομματι του εξοπλισμου μας. Διεισδυση χωρις κρανος δεν προτείνεται.
Τα στοιχεια που πρεπει να διεπει ένα κρανος είναι:
α) να είναι ελαφρυ 
β) να εχει τρυπες στα καταλληλα σημεια ετσι ώστε να μπορει να διαφευγει ο αερας και να μην 
εγκλωβιζεται με αποτελεσμα να εχει ανωση.
γ) να είναι από τετοιο υλικο ώστε να εχει αντοχη και ελαστικοτητα.
δ) να είναι ανατομικης σχεδιασης με συστημα ώστε να εφορμοζει σωστα στο κεφαλι και στο 
σημειο στηριξης στο σαγονι. 
δ) να είναι τοσο ανετο ετσι ώστε να μην το εσθανομαστε σχεδον καθολου στο κεφαλι μας.
ε) να προστατευει τα σωστα σημεια της κεφαλης
ζ) η σχεδιαση του να επιτρεπει στην μασκα να μας καθεται καλα και να μην μας ενοχλει.
η) να μην εχει «κλειστα»σημεια στα οποια δεν θα μπορουμε με ανεση να κανουμε οπτικο και 
ελεγχο αφης.

2. Προστατευτικο Κλειστρων-Ρυθμιστων Πιεσης

Εδώ παρουσιαζουμε (φωτο 2) ένα προστατευτικο τυπου "Cobra" κατασκευης UNDERWATER EXPLORERS.Είναι μια κατασκευη ακρως απαραιτητη. 

Προστατευει το (τα) κλειστρο (α) μας και τον ρυθμιστη πιεσης από την επαφη που μπορει να εχει ανα πασα στιγμη εντος του ναυαγιου.Μπορεις να χτυπησης ετσι απλα από ένα λαθος χειρισμο πλευστοτητος στην οροφή του δωματιου που καταδυεσαι οπου προεξεχει ένα σιδερο ή μια κατασκευη.Μπορει να μην υπολογισεις σωστα το περασμα από μια πορτα και να βρεις στο πανω μερος της. Μπορει να ξεκολλησει ένα αντικειμενο και να πεσει πανω σε αυτα τα τοσο σημαντικα κομματια του εξοπλισμου μας.Μπορει να ευρισκομαστε σε καποια σημεια οπου αυτά να δεχονται πιεση,τριβη και να είναι θεμα χρονου να συμβει ζημια.Σκεφτειτε την περιπτωση κατά την οποια χτυπησουμε με δυναμη το πρωτο σταδιο του ρυθμιστη πιεσης και αρχιζει να χανει.

Σκεφτειτε ενας αυτοδυτης ο οποιος εχει ασυρματο Ηλεκτρονικο Υπολογιστη Αποσυμπιεσης και ο πομπος του(ο οποιος ευρισκεται στο πρωτο σταδιο) οντας απροστατευτος να χτυπησει και να παθει ζημια και να παψει να μας προσφερει

πληροφορηση.Καταστροφη.

Είναι κατι παραπανω από σιγουρο ότι κατά την διαρκεια μιας διεισδυσης θα ακουμπησουμε,θα ερθουμε σε καποια επαφη στο σημειο εκεινο οπου ευρισκεται το κλειστρο/ρυθμιστης με λιγοτερη ή περισσοτερη δυναμη.Άλλες φορες θα το αντιληφθουμε και άλλες φορες όχι.Σκεφτειτε να κανουμε μια ατομικη διεισδηση και να χτυπησουμε καπου,να αρχισουμε να εχουμε απωλεια αεριου και να μην το αντιληφθουμε.Διαλυεται ολη η διαχειριση αεριων μας.Δι αυτό με λιγα λογια θεωρουμε ότι το προστατευτικο κλειστων είναι ακρως απαραιτητο.Υπαρχουν πολλοι τυποι προστατευτικων κλειστρων οπου μπορουμε κατοπιν εκπαιδευσης και εκτιμησης να διαλεξουμε.Ένα από τα σημεια που πρεπει να προσεξουμε είναι: 

α) την γωνια τοποθετησης ετσι ώστε να μην μας εμποδιζει να εχουμε προσβαση στην στροφιγγα του κλειστρου
β) να μην αποτελεση το ιδιο το προστατευτικο το λογο ώστε να μπλεχτουμε καπου.
γ) φυσικα εννοειτε ότι πρεπει να είναι ειτε από ανοξειδωτο Ατσαλι ειτε από αλουμινιο.

3.Μακρυς Σωληνας με Δευτερο Σταδιο Χταποδι

Απαραιτητα πρεπει να εχουμε έναν σωληνα το οποιο το μηκος του να είναι μεταξυ 1.5 εως και 3 μετρα.Θα αναρωτηθητε τωρα γιατι πρεπει να εχουμε τοσο μακρυ χταποδι(φωτο 3)?

*Σκεφθειτε λοιπον όταν πρεπει να γινει μια πορεια σε έναν στενο διαδρομο 
ενός ναυαγιου ταυτοχρονα από δυο αυτοδυτες, και ο ενας εχοντας μεινει από αερα πρεπει να παιρνει αερα από τον άλλο.Δεν μπορουνε λογω στενοτητος χωρου να είναι στο πλαϊ αλλα η εργονομια του χωρου τους υποχρεωνει να είναι ο ενας πισω από τον άλλο.

Τοτε για να γινει μια τετοια πορεια,ο ενας μπροστα και ο άλλος πισω, πρεπει να υπαρχει μακρυ χταποδι.

*Εάν για καποιο λογο υπαρχει ένα στενο περασμα στο οποιο πρεπει να βγαλουμε το 
Βcd μας και να περασει πρωτα αυτό, τοτε ένα μακρυ χταποδι θα μας βοηθησει να κινηθουμε με ανεση.
*Και φυσικα εννοειται ότι σε περιπτωση που καποιος χρειαζεται αερα αλλα βρισκομενος σε έναν μη προσσεγγισιμο γι εμας σημειο τοτε προσπαθουμε να εντοπισουμε ένα ανοιγμα ετσι ώστε να του περασουμε τον μακρυ ρυθμιστη μας. 
Να μπορεσουμε να του δωσουμε την δυνατοτητα να ηρεμηση και να βρει λυση στο προβλημα.

*Πολύ σημαντικο είναι να φροντισουμε ετσι ώστε το μακρυ μηκος του σωληνα να μην μας δημιουργησει καποιο προβλημα εμπλοκης.Θα πρεπει να ασφαλιστει με τετοιο τροπο ώστε να μπορει να χρησιμοποιηθει μονον όταν εμεις το θελησουμε.
Η επιλογη του σημειου αλλα και ο τροπος στηριξης πρεπει να γινουν με πολύ προσοχη.

Ψαλιδι - Κοφτης & Γαντζος με ξυραφι για διχτυα και σχοινια για μη ευπροσεγγισιμα σημεια

*Το ψαλιδι-κοφτης(φωτο 4)χρησιμοποιειται ευρεως από εταιρειες και οργανισμους κυρια τεχνικης καταδυσης οπου η αδυναμια να ανταπεξελθεις μεσα σε ελαχιστο χρονο σε καποια εμπλοκη αποτελει σοβαρο προβλημα ως προς την διαχειριση αεριων και ως προς την ψυχολογια μας.

Μια τετοια εμπλοκη μπορει να είναι το μπλεξιμο σε καποιο σχοινι ή συρματοσχοινο, για παραδειγμα.Το χαρακτηριστικο του κοφτη-ψαλιδι είναι ότι είναι πολύ δυνατο κοπτικο εργαλειο με δυνατοτητα να μπορει να κοψει σχεδον τα παντα.
*Ένα άλλο πολύ σημαντικο εργαλειο είναι ο γαντζος-ξυραφι(φωτο 5) ο οποιος είναι φοβερα ευχρηστος σε περιπτωσεις ειδικοτερα οπου για παραδειγμα εχουμε μπλεξει σε σχοινια ή διχτυα σε ένα σημειο το οποιο να μην εχουμε ευκολη προσβαση, όπως το κλειστρο μας. Η σχεδιαση αυτου του εργαλειου είναι τετοια η οποια με μια τυφλη αναποδη κινηση να μπορει καποιος να κοψει π.χ, τα διχτυα αλλα όχι τους σωληνες του.

*Φυσικα απαιτειται προσοχη στην χρηση τους ώστε να μην κοψουμε κατά λαθος κατι που δεν πρεπει να κοψουμε.

5. Προστατευτικα Σπιραλ κατά μηκος των σωληνων Υψηλης/χαμηλης Πιεσης

Αυτό προκειται ένα από τα πλεον φθηνα σε κοστος περιφερειακα μερη του εξοπλισμου που πολλοι νομιζουν ότι μπαινει για διακοσμητικους λογους.Λαθος!1

*Κατ΄αρχην σωστο είναι να χρησιμοποιειται σε καποιο φωτεινο χρωμα 
πχ κιτρινο, δεδομενου ότι πρεπει να ειμαστε οσο πιο ευδιακριτοι μπορουμε.Το να τα χρησιμοποιουμε όλα πανω μας σε μαυρο χρωμα δεν είναι σωστο ειδικοτερα όταν ευρισκομαστε σε ένα περιβαλλον κλειστο όπως του ναυαγιου.Ένα εστω και ελαχιστα φωτεινο σημειο είναι αρκετο μεσα στο σκοταδι για να τραβηξει την προσοχη.

*Και κατά κυριο λογο προστατευουν τους σωληνες χαμηλης,υψηλης από φθορες όπως γδαρσιματα,σκισηματα.Δειτε τη φωτο 7 η οποια δειχνει τις φθορες ενός σωληνα υψηλης ο οποιος δεν προστατευτηκε επαρκως με το πολύ επικινδυνο αποτελεσμα.
Στο τελος των καταδυσεων που καναμε και εμπεριηχαν διεισδυση διαπυστωναμε τα πολλα σημαδια και σκισηματα που ειχαν τα προστατευτικα των σωληνων μας.

6. Ταινία Ανακλαστήρας

Και εδώ έχουμε ένα πολύ φθηνό σε κόστος κομμάτι εξοπλισμού που το συναντάμε κυρίως πάνω σε ρυθμιστές πλευστώτητος.
Στην δραστηριότητα μας στη Ναυαγιοδιείσδυση αυτή η λεπτομέρεια πιθανόν να παίξει πολύ σημαντικό ρόλο.
*Σκεφθείτε έναν δύτη του οποίου έχει σβήσει ο φακός (και κακώς μη έχοντας άλλο εφεδρικό σύστημα,) να προσπαθεί να βρει την έξοδο μέσα στο σκοτάδι. Εκείνη την στιγμη το ζευγαρι του τον αναζητει φωτιζοντας τα σκοτεινα δωματια του ναυαγιου οπου εστω και μια ανακλαση φωτος θα βοηθησει στον εντοπισμο του..

2. Χερουλι Μεταφοράς Φιάλης

Όλοι μας γνωρίζουμε για αυτά τα πολύ βολικά και εξυπηρετικά χερούλια τα οποία
μας βοηθούν να μεταφέρουμε την φιάλη η οποία τόσο μας κουράζει. 
Αν και είναι γελοίο επειδή όμως το έχω δει οφείλω να το εντοπίσω ότι σε καμία περίπτωση αυτό το κομμάτι του εξοπλισμού δεν πρέπει να υπάρχει πάνω μας κατά την διάρκεια μιας τέτοιου είδους κατάδυση. Ένα είναι σιγουρο,ότι κάπου θα μπλεχτεί και θα κινδυνεύσουμε βλακωδώς

3. Πλαστικο/Ελαστικο Λουράκι-Τάπα Πρώτου Σταδίου

Κανένας από εμάς δεν το βγαζει,και το έχει μαζί του σε όλες τις καταδύσεις μας, Ποιος σκέφτεται ότι και αυτό μπορεί να μπλεχτεί κάπου? Κανείς!!
Κι΄όμως δυστυχώς και αυτό έχει διαπιστωθεί να προκαλεί επικίνδυνες καταστάσεις μόνον και μόνον επειδή μάγκωσε κάπου, επειδή χώθηκε, τυλίχθηκε κάποια πετονιά ή σχοινί γύρω του. Χρόνος πολύτιμος για τον απεγκλωβισμό μας χάθηκε.

4. Λουρακια & Κλιπ Μάσκας και Πέδιλων

Τα λουράκια από την μάσκα μας και τα πέδιλα μας θα πρέπει να, πιασμένα με ταινία έτσι ώστε να μην προέχουν και πιαστούν σε οποιαδήποτε σχισμή. Σε συγκεκριμένη κατάδυση είχαμε το περιστατικό κατά το οποίο ο εκπαιδευόμενος αυτοδύτης κάνοντας μια διείσδυση / άσκηση βίωσε τον μίτο του σε ανύποπτο χρόνο που τον χαλάρωσε κατά λάθος αυτός να περνάει και να τυλίγεται στο προεξέχοντα κλιπ που περνάμε το λουράκι της μάσκας!!!!!!
Συνέβη και αυτό.

5. Περιστρεφομενος Διακόπτης ΟΝ-OFF Μικρού Φακού του Κράνους μας

Πρόσεχε αυτούς τους πολύ καλούς φακούς από όλες τις απόψεις.
Έχουν για την συγκεκριμένη δραστηριότητα μια αρνητική ιδιαιτερότητα η οποία δεν είναι άλλη από το ότι για να ανάψεις τον φακό πρέπει να περιστρέψεις το μπροστινό μέρος του φακού προς μια διεύθυνση. Αυτό σημαίνει πως εάν πρέπει να τον ανάψεις γρήγορα (διότι ο κύριος φακός ξαφνικά έσβησε)και το καλό σου χέρι είναι αναγκαστικά απασχολημενο,τοτε με το άλλο χέρι να εύχεσαι να μην κανείς περιστροφή προς την αντίθετη διεύθυνση και σου διαλυθεί!!!!! ο φακός Υποβρυχίως.
Το σωστό είναι τέτοιας εφαρμογής φακοί να έχουν ένα διακόπτη ΟΝ-OFF.Έτσι απλά.

6. Στεγανη Στολή


Προσέχετε τωρα.Η χρήση στεγανών για όλα τα είδη ερασιτεχνικής καθώς και τεχνικής κατάδυσης είναι αρκετά διαδεδομενη.Παντως οφείλουμε να πάρουμε θέση ξεκάθαρη ότι στην περίπτωση Διείσδυσης στο ναυάγιο πρέπει να φροντίσετε έτσι ώστε σε καμία περίπτωση να μην τρυπήσει, σκιστεί η στεγανή και πλημμυρίσει διότι τα πράγματα θα γίνουν τραγικά. Προτείνουμε την μη χρήση στεγανης,εκτος και εάν συντρέχουν άλλοι λόγοι (όπως παγωμένα νερά κλπ).

Είναι σημαντικο να τονισουμε ότι σε καμμια περιπτωση ένα αρθρο δεν μπορει να αποτελεση και ουτε να θεωρηθει σαν ενα ολοκληρωμενο εγχειριδιο.