Υποθερμία & Αυτοδύτης

Άρθρο: Γιώργος Πέτρου

Φωτογραφίες: Ορέστης Καραμάνος, Γιώργος Πέτρου & αρχείο Greek Diver

Στα τελευταία τεύχη όπως έχετε προσέξει έχουμε αρχίσει και καλύπτουμε θέματα που επηρεάζουν εμμέσως πλην σαφώς, αλλά και άμεσα την αγαπημένη μας δραστηριότητα, την κατάδυση. Σε αυτό το άρθρο θα ασχοληθούμε με ένα πολύ κλασσικό θέμα, πρόβλημα, την "Υποθερμία".

Η κατάδυση ποτέ δεν πρέπει να πάψει να είναι μια απολαυστική και ασφαλής δραστηριότητα. Δύο απαράβατες προϋποθέσεις. Υπάρχει μια κατάσταση που αυτόματα παραβαίνει και τις δύο παραπάνω προϋποθέσεις? Ναι!! Η Υποθερμία. Και για να είμαστε πιο σωστοί η κατάσταση που ο αυτοδύτης βιώνει πριν φθάσει στην Υποθερμία. Αρχίζει να κρυώνει πολύ και αυτό επηρεάζει αρνητικά, βασανιστικά και επικίνδυνα όλα τα οργανικά του συστήματα. Στο άρθρο αυτό παρουσιάζουμε βασικές πληροφορίες σχετικά με την προ και κατά κατάσταση Υποθερμίας. 

Δεν υπάρχει άνθρωπος που να μην έχει βιώσει την δυσάρεστη αίσθηση που προκαλεί ένα πολύ κρύο περιβάλλον. 
Τι γίνεται όμως όταν αυτή η πτώση της θερμοκρασίας του εξωτερικού περιβάλλοντος αρχίσει να έχει ιδιαίτερη επίπτωση στο εσωτερικό «περιβάλλον», στον οργανισμό του ανθρώπου? Η μέχρι προ ολίγου προσωπική ευχάριστη δραστηριότητά του, θα αρχίσει να γίνεται όχι μόνον μη απολαυστική αλλά και βασανιστική.

H πτώση της φυσιολογικής τιμής της εσωτερικής θερμοκρασίας κρύβει μεγάλο κίνδυνο για την ανθρώπινη ζωή.
Η έκθεση στο κρύο μέσα σε μια δεκαετία προκάλεσε περίπου 7.450 θανάτους, οι περισσότεροι των οποίων οφειλόταν σε υποθερμία. Η τυχαία υποθερμία προκαλείται από την παρατεταμένη έκθεση στο κρύο, σε ανοιχτό χώρο ή στο ύπαιθρο, ιδιαίτερα όταν υπάρχει υγρασία και όταν φυσάει.Ό άνεμος μπορεί να προκαλέσει πολύ μεγαλύτερο ψύχος από τον περιβάλλοντα αέρα.
Το μοιραίο από πτώση σε παγωμένο νερό προκαλείται μάλλον από υποθερμία παρά από πνιγμό.Όταν το σώμα περιβάλλεται από κρύο νερό, παγώνει (χάνει θερμοκρασία) 30 φορές γρηγορότερα απ΄ ότι όταν περιβάλλεται από κρύο αέρα. Και μπορεί να φθάσει σε επικίνδυνα χαμηλό εσωτερικό βαθμό θερμοκρασίας πολύ γρηγορότερα.

Ποία είναι η φυσιολογική τιμή της εσωτερικής θερμοκρασίας μας?

Η κανονική θερμοκρασία μας, πρέπει να ευρίσκεται στους 36,6 με 36,7 βαθμούς C (Κελσίου).

Τι ονομάζεται Υποθερμία?

Ως υποθερμία ορίζεται η κατάσταση που εκδηλώνεται όταν η κεντρική θερμοκρασία του σώματος (τύμπανο, οισοφάγος, ορθός) είναι <35ο C. Ταξινομείται ως ήπια υποθερμία, αν η θερμοκρασία του πυρήνα του σώματος είναι 34-35ο C,ώς μέτρια, όταν είναι 30-34ο C και ως βαριά, αν η θερμοκρασία είναι <30ο C.
Επίσης ταξινομείται ως πρωτοπαθής (αποτέλεσμα έκθεσης σε κρύο περιβάλλον) και δευτεροπαθής (δυσλειτουργία του υποθαλαμίσκου θερμορύθμισης).

Υποθερμία ουσιαστικά είναι η κατάσταση κατά την οποία ο ανθρώπινος αδυνατεί να αναπληρώσει την χαμένη θερμοκρασία.
Η υποθερμία επηρεάζει όλα τα οργανικά συστήματα.

Επηρεαζόμενα Συστήματα

 Ενδοκρινείς Αδένες / Μεταβολισμός
Καρδιαγγειακό
Νευρικό
Δέρμα / Εξωκρινείς αδένες

Παθοφυσιολογία

Η πρωιμότερη διαταραχή που συμβαίνει στην ήπια υποθερμία είναι ή αύξηση του όγκου του αίματος κεντρικώς λόγω της περιφερικής αγγειοσύσπασης. Σε άτομα με οριακή καρδιακή λειτουργία, αυτή η αύξηση είναι ικανή ενδεχομένως να προκαλέσει πνευμονικό οίδημα. Η αύξηση του όγκου του αίματος κεντρικώς παρασύρει σε διούρηση εκ ψύχους το αποτέλεσμα της οποίας είναι πραγματική και σημαντική απώλεια ενδοαγγειακού όγκου. Αν αναπτυχθεί βαριά υποθερμία, η διούρηση επιτείνεται προκαλώντας παραπέρα απώλεια ενδοαγγειακού όγκου.

Η απώλεια ενδοαγγειακού όγκου έχει σαν αποτέλεσμα αιμοσυμπύκνωση και αύξηση της γλοιότητας του αίματος. Έτσι μπορεί και εξηγείται η αύξηση των θρομβώσεων στα στεφανιαία αγγεία και το ΚΝΣ που παρατηρείται σε χαμηλές θερμοκρασίες του περιβάλλοντος. Άλλες αιματολογικές διαταραχές που έχουν αναφερθεί είναι η θρομβοπενία και η διάχυτη ενδοαγγειακή πήξη.
Η καρδιακή παροχή και η καρδιακή συχνότητα αρχικά αυξάνουν με την έκθεση στο ψύχος αλλά προοδευτικά ελαττώνονται καθώς η θερμοκρασία του πυρήνα πέφτει. Σε θερμοκρασίες <32ο C ο αρτηριακός σφυγμός είναι δύσκολο να ψηλαφηθεί.

Ο εγκεφαλικός μεταβολισμός και η εγκεφαλική ροή του αίματος ελαττώνονται με την υποθερμία. Η συνυπάρχουσα αύξηση της γλοιότητας του αίματος επηρεάζει ακόμη περισσότερο την εγκεφαλική μικροκυκλοφορία. Η Νευρική αγωγιμότητα επιβραδύνεται οδηγώντας σε ελαττωμένα αντανακλαστικά. Η απάντηση της κόρης του οφθαλμού είναι νωθρή και στην πορεία εξαφανίζεται. 
Σε βαριά υποθερμία το θύμα μπορεί να εμφανίζεται κλινικά νεκρός. Ασθενείς με θερμοκρασία πυρήνα ακόμη και 17ο C έχουν ανανήψει!!! Οι προσπάθειες για ανάνηψη του ασθενούς δεν πρέπει να επηρεάζονται από την κλινική εμφάνισή του και δεν πρέπει να σταματούν μέχρι ότου η θερμοκρασία του πυρήνα φθάσει τους 30ο C τουλάχιστον.

Τα αποτελέσματα της προοδευτικής υποθερμίας στο αναπνευστικό περιλαμβάνουν αύξηση στις βρογχικές εκκρίσεις, καταστολή της αναπνοής, πνευμονία καθώς και ελαττωμένα αντανακλαστικά του βήχα λόγω εκπτώσεως του επιπέδου συνείδησης.
Στους υποθερμικούς ιστούς ελαττώνονται οι απαιτήσεις σε οξυγόνο. Αυτή η ελάττωση του μεταβολικού ρυθμού και των απαιτήσεων των ιστών σε Ο2 εξηγεί ίσως την διάσωση μερικών υποθερμικών ασθενών μετά από παρατεταμένη περίοδο καρδιοαναπνευστικής ανακοπής. Η κινητικότητα του γαστρεντερικού είναι ελαττωμένη. Όλες οι Ηπατικές λειτουργίες συμπεριλαμβανομένης και της κάθαρσης των χορηγούμενων φαρμάκων και της χρησιμοποίησης της γλυκόζης είναι κατεσταλμένες. Συχνή είναι η παγκρεατίτιδα.

Η έκκριση της ινσουλίνης ελαττώνεται με την ψύξη του σώματος ενώ η περιφερική πρόσληψη γλυκόζης είναι κατεσταλμένη. Το αποτέλεσμα είναι εκσεσημασμένη υπεργλυκαιμία. Αυτές οι ανωμαλίες αναστρέφονται με την επαναθέρμανση. Η εξωγενής χορήγηση ινσουλίνης στους υποθερμικούς ασθενείς είναι ανενεργός μέχρι να συμβεί επαναθέρμανση.

Μηχανισμοί

α) Λόγω αγωγιμότητας, όταν μια θερμότερη ύλη έρχεται σε επαφή με μια ψυχρότερη ύλη, η θερμοκρασία τους τείνει να εξισωθεί. Στην πραγματικότητα η θερμοκρασία του ανθρώπινου οργανισμού τείνει διαρκώς να εξισωθεί με την θερμοκρασία του περιβάλλοντος.

β) Ο οργανισμός προσπαθεί να ρυθμίζει, να αναπληρώνει, την χαμένη του θερμοκρασία, και να διατηρεί μια σταθερή θερμοκρασία 36,6 - 36,7 βαθμούς C.

Άρα:

1. Παραγωγή θερμοκρασίας
2. Απώλεια θερμοκρασίας
3. Διαταραχή θερμορύθμισης

Ποίοι παράγοντες μας επηρεάζουν / προδιαθεσικοί παράγοντες?

 Υποσιτισμός
Εμβάπτιση σε κρύο νερό
Ατύχημα
Αλκοόλ. Η κατάχρηση οινοπνεύματος επηρεάζει την συμπεριφορά. Προκαλεί αγγειοδιαστολή στο δέρμα, αναισθησία και πολλές φορές Υπογλυκαιμία. 
Παθήσεις δέρματος
Ηπατική Ανεπάρκεια
Σηψαιμία
Έγκαυμα
Βρογχοπνευμονία
Εκτεταμένη απώλεια υγρών
Τσιγάρο
Έλλειψη Ύπνου
Ανεπαρκές καταφύγιο
Ανεπαρκή Ενδυμασία
Βρεγμένοι και εκτεθειμένοι σε ισχυρούς κρύους ανέμους (σε συνδιασμό με τον παράγοντα χρόνο)
Αδύνατος άνθρωπος
Μεγάλη ηλικία
Κούραση, εξάντληση
Κακή Ψυχολογία
Κακό κυκλοφορικό
Ενδοκρινοπάθειες (Υποθυρεοειδισμός, Υπογλυκαιμία, ανεπάρκεια υπόφυσης, ανεπάρκεια επινεφριδίων)
Δυσλειτουργία ΚΝΣ (Κεντρικό Νευρικό Σύστημα) & Υποθαλάμου
Φαρμακευτική δηλητηρίαση (βαρβιτουρικά, φαινοθειάξίνες, κυκλικά αντικαταθλιπτικά, ναρκωτικά, παρασυμπαθητικολυτικά, βενζοδιαζεπίνες)
Κάκωση Νωτιαίου Μυελού στο επίπεδο του 1ου θωρακικού σπονδύλου (διατάραξη θερμορύθμισης).
Καρδιακές παθήσεις
Έλλειψη γνώσεων, σεβασμού, αυτοσεβασμού και κακή νοοτροπία.

Πόση ώρα μπορεί ο ανθρώπινος οργανισμός να αναπληρώνει την χαμένη Θερμοκρασία?

 Διαρκώς όσο υπάρχουν ιδανικές συνθήκες
Σε μή ιδανικές συνθήκες ο κάθε άνθρωπος έχει τα προσωπικά του όρια.

Όταν έχουμε εσωτερική πτώση της θερμοκρασίας του σώματος ποία τα σημάδια και συμπτώματα?

Ήπια Υποθερμία (34ο - 35ο C)

1. Ληθαργικότητα
2. Ήπια Σύγχυση
3. Ασυνεργία κινήσεων
4. Πτώση σφυγμών & αρτηριακής πίεσης
5. Περιφερική αγγειοσύσπαση

Μέτρια Υποθερμία (30ο - 34ο C)

1. Παραλήρημα
2. Βραδυκαρδία
3. Υπόταση
4. Κυάνωση
5. Αρρυθμίες
6. Ημικώμα και Κώμα
7. Μυϊκή δυσκαμψία 
8. Πτώση αντανακλαστικών
9. Γενικευμένο Οίδημα
10. Υποαερισμός

Βαριά Υποθερμία (<30ο C)

1. Πολύ κρύο δέρμα
2. Ακαμψία Άπνοια
3. Απουσία Σφυγμού
4. Ασυστολία
5. Κοιλιακή Μαρμαρυγία
6. Απουσία Αντανακλαστικών
7. Καθηλωμένες κόρες

Ρυθμός Εμφάνισης Υποθερμίας

Ο ρυθμός εμφάνισης υποθερμίας (Κεντρική Πτώση θερμοκρασίας) σε ένα άτομο που το γυμνό του σώμα είναι εκτεθειμένο σε κρύο νερό είναι:

Θερμοκρασία υγρού (ο C)

Ρυθμός υποθερμίας (ο C/1ώρα)

   20 (68ο F)  0,5

   15 (59ο F)  1,5

   10 (50ο F)  2,5

   5 (41ο F)  4

   0 (32ο F)  6 

Πώς αντιμετωπίζουμε μια κατάσταση υποθερμίας?

Γενικά Μέτρα

1. Διατήρηση ζωτικών σημείων, εξασφάλιση αναπνοής / Διασωλήνωση εάν χρειάζεται / χορήγηση θερμού, υγροποιημένου Ο2 / διόρθωση μεταβολικής οξέωσης.
2. Έλεγχος για κρυοπαγήματα
3. Επαναθέρμανση σταδιακά (ο ρυθμός της Επαναθέρμανση πρέπει να είναι 0.5 - 2ο C ανά ώρα. Αν τυχόν είναι ταχύτερος μπορεί να προκαλέσει κοιλιακή μαρμαρυγή και υποογκαιμική καταπληξία)
4. Σε όλους τος ασθενείς:
- αφαίρεση ρούχων (φόρεμα ζεστών)
- προστασία από απώλεια θερμότητας και ψυχρό αέρα
- οριζόντια θέση
- παρακολούθηση θερμοκρασίας και καρδιακού ρυθμού.

Ήπια μέτρα

1. Παθητική επαναθέρμανση (ζεστές κουβέρτες και ρούχα)
2. Ενδοφλέβια χορήγηση θερμών υγρών (45ο C)
3. Ζεστά υγρά μπορούν να πιούν οι ασθενείς που είναι σε πλήρη εγρήγορση
4. Ενεργητική εξωτερική επαναθέρμανση
5. Θερμαινόμενες κουβέρτες και μαξιλάρια

Ειδικά μέτρα

1. Περιτοναϊκή διάλυση
2. Θερμό υγρό
3. Πλύσεις θωρακικής κοιλότητας
4. Εξωσωματική επαναθέρμανση αίματος
5. Γαστρεντερικές πλύσεις. Υποκλυσμοί κλπ με θερμά υγρά

Τι δεν πρέπει:

1. Να Επαναθερμαίνουμε γρήγορά
2. Να τοποθετούμε θερμοφόρες κοντά στον πάσχοντα γιατί επιταχύνεται η ροή του αίματος και μπορεί να προκληθεί καθυστερημένη μείωση της θερμοκρασίας του κορμού του σώματος καθώς το ψυχρό αίμα επιστρέφει από την επιφάνεια του σώματος.
3. Όχι αλκοόλ
4. Όχι τσιγάρο
5. Όχι καφέ

Κατάδυση

Αφού μιλήσαμε αρκετά για το θέμα μπούμε στην ουσία του θέματος που μας ενδιαφέρει.

Ποίοι παράγοντες μας επηρεάζουν, κατά την κατάδυση? (πέραν των όσων αναφέραμε παραπάνω)

 Κατάδυση σε νερό χαμηλής θερμοκρασίας
Έλλειψη στολής!!!
Μη κατάλληλη στολή 
α) ως προς τις θερμοκρασιακές συνθήκες (κρύο) περιβάλλοντος 
β) ως την εφαρμογή του στο σώμα του αυτοδύτη
Βαθιά κατάδυση
Βαθιά κατάδυση σημαίνει χαμηλότερη θερμοκρασία, μεγαλύτερη συμπίεση του Νεοπρενίου και υποχρέωση για μεγαλύτερο χρόνο για απαζώτοση.
Υποβρύχια ρεύματα
Κατάδυση σε λίμνη, ποτάμια, σε πάγους
Βαριά εργασία

Ερασιτεχνική κατάδυση που δεν υπερβαίνει τα όρια της ώρας "0"

Προτείνεται πάντα και για όλους. Όσο παραμένουμε εντός των ορίων της ώρας 0 ανά πάσα στιγμή κάνοντας μια αργή ανάδυση και την υποχρεωτική αποσυμπίεση για προληπτικούς λόγους μπορούμε να αναδυθούμε στην επιφάνεια.

Τεχνική Κατάδυση που απαιτεί μεγάλο χρόνο Απαζώτοσης (deco)

Το πρόβλημα εδώ είναι σοβαρό, από το οποίο απορρέουν δύο ερωτήματα:
1. Τι θα κάνω εάν αρχίζω και κρυωνω αρκετά ενώ μου υπολείπεται πολύς χρόνος αποσυμπίεσης? Εάν συνεχίσω κινδυνεύω για υποθερμία ή μη σωστή απαζώτοση.Εάν αναδυθώ μην ολοκληρώνοντας τον χρόνο αποσυμπίεσης κινδυνεύω από νόσο των δυτών.
2. Τι θα κάνω εάν μου υπολοίπεται πολύς χρόνος αποσυμπίεσης και η στεγανή μου αρχίζει να βάζει νερό?

Πιστεύω ότι τα παραπάνω ερωτήματα έχει απαντηθεί σε προηγούμενα άρθρα μου.

Στολή: 

Ο αυτοδύτης θα πρέπει να επιλέξει μια στολή η οποία καθ' όλην την διάρκεια της δραστηριότητάς του θα τον διατηρεί ζεστό. Εάν η στολή δεν είναι κατάλληλη (όχι σωστό πάχος ή όχι σωστή εφαρμογή) τότε δεν πρέπει να καταδυθεί. Να καταστήσουμε σαφές ότι, ότι στολή και να χρησιμοποιεί από την στιγμή που έχει αρχίσει να κρυώνει οφείλει να διακόψει την κατάδυση αμεσως.
Σαφέστατα θα πρέπει να χρησιμοποιήσουμε:

1. Υγρού τύπου στολή πολλών χιλιοστών πάχους >5mm τουλάχιστον
Η σωστή εφαρμογή της είναι απαραίτητη. Αλλιώς το νερό θα κυκλοφορεί και εμείς θα χάνουμε διαρκώς θερμοκρασία. Θα πρέπει να έχει aqua stops.Η στολή μετά από κάποια χρήση χάνει την θερμομόνωση της. Αποφεύγετε στολές με πολλές ραφές, στο μέλλον θα είναι σημεία εισόδου νερού.
2. Ημιστεγανή Ουσιαστικά μιλάμε για μια υγρού τύπου στολή με μεγαλύτερο πάχος και στεγανό φερμουάρ.
3. Γιλέκο. Απαραίτητο αξεσουάρ το οποίο χρησιμοποιείται από μέσα και βοηθάει αρκετά για την προστασία τους πνεύμονα μας.
4. Μονοσόρτ. Φοριέται απ' έξω και θα πρέπει να εφαρμόζει σωστά.
5. Γάντια. Το σημείο εισόδου τους που εφαρμόζει στους καρπούς να είναι διπλό και μακρύ. Απαραίτητα. Σημαντικό θέμα είναι η αφή. Δυστυχώς όσο μεγαλύτερο πάχος τόσο λιγότερη αφή.
6. Κουκούλα. Εννοείται...
7. Μποτάκια. Απαραίτητο αξεσουάρ. Τα άκρα δεν πρέπει να κρυώνουν.

Μα άμα φορέσω όλα αυτά δεν θα είμαι πολύ άβολα?

α) Δυστυχώς είναι το τίμημα που πληρώνουμε για να είμαστε ζεστοί.
β) Δεν είναι απαραίτητο να είμαστε άβολα διότι με τα νέα υλικά που χρησιμοποιούν οι κατασκευαστές στολών, high stretch materials, μπορούν να έχουμε μια αξιοσέβαστη άνεση.

Πριν την κατάδυση οφείλουμε να είμαστε καλά προστατευμένοι και να αποφεύγουμε έκθεση στον κρύο αέρα και σαφέστατα δεν πρέπει να βραχούμε είτε εμείς είτε η στολή μας. Να έχουμε προετοιμάσει τα πάντα σωστά ώστε να καταδυθούμε αμέσως και π.χ... όχι να περιμένουμε ένα τέταρτο στο νερό, το ζευγάρι μας να ετοιμαστεί και να μπεί στο νερό.
Φυσικά το να κάνουμε μπάνιο πριν την κατάδυση αντενδείκνυται.
Μετά την κατάδυση το κύριο μέλημά μας θα πρέπει να είναι να απομακρύνουμε τα βρεγμένα υλικά μας (στολή κλπ) και να ντυθούμε γρήγορα. Ποτέ να μην πατάμε με γυμνά πόδια στο έδαφος. Πάνω από τα ζεστά μας ρούχα ένα αντιανεμικό βοηθάει πάρα πολύ στην αντιμετώπιση του ανέμου και στην διατήρηση θερμοκρασίας. Απαραίτητος ο σκούφος ή το καπέλο.

8. Στεγανή Στολή / Ισοθερμικό

Εδώ έχουμε να διαλέξουμε από διάφορα υλικά όπως Trilaminate ή Neoprene. Το πρώτο δεν παρέχει θερμική προστασία σαν υλικό ενώ το δεύτερο ναί. Και τα δύο πάντως βασίζονται στην ύπαρξη του αέρα μέσα σε αυτά για θερμομόνωση. Η χρήση του Αργό προτείνεται για μεγαλύτερη θερμική προστασια. Ποτέ δεν γεμίζουμε την στεγανή στολή με μίγμα που περιέχει ήλιο.
Το ισοθερμικό να είναι ζεστό, να αναπνέει καθώς και να έχει υλικό που να γλιστράει το νερό πάνω του.

Πριν την κατάδυση καλό είναι να μην φοράμε πολύ ώρα την στεγανή διότι δεν είναι καλό να ιδρώσουμε. Να έχουμε ελέγξει την σωστή εφαρμογή της στους καρπούς και στο λαιμό.
Μετά την κατάδυση απλά ντυνόμαστε και φυσικά δεν εκτειθόμαστε στο κρύο.

Σαφέστατα η στεγανή στολή μας διατηρεί πιο ζεστούς αλλά πάντα υπάρχει η περίπτωση να πάρει νερό. Το πόσο νερό, με τί ρυθμό μπαίνει είναι ένα κρίσιμο θέμα σε σχέσει με τον υπολειπόμενο αναγκαστικό χρόνο παραμονής στο βυθό...
Η υγρού τύπου στολή μας προειδοποιεί αρκετά πριν φθάσουμε σε κάποιο ανησυχητικό σημείο.

Αντιμετώπιση:

 Διακοπή περαιτέρω απώλειας θερμοκρασίας (διακοπή κατάδυσης)
Ανάδυση στην επιφάνεια τηρώντας όλους τους κανόνες, μέτρα ασφαλείας, ρυθμούς, πίνακες, στάσεις αποσυμπίεσης κλπ...
Βγάζουμε τα βρεγμένα ρούχα, φοράμε στεγνά και ζεστά.
Προσατευόμαστε από κρύους ανέμους.
Υποστήριξη με σωστή διατροφή ζεστά ποτά, σούπα, σοκολάτα, Υδατάνθρακες, ζυμαρικά, Σάκχαρα, μέλι, ξηροί καρποί, φαγητά με υψηλή περιεκτικότητα σε θερμίδες. Όχι οινοπνευματώδη υγρά διότι διαστέλλουν τα αγγεία του δέρματος και επιτρέπουν στο ζεστό αίμα νά πάει στο δέρμα, ενώ το κρύο αίμα να εισέλθει στο εσωτερικό του σώματος, στα ζωτικά όργανα.Αποτέλεσμα να πέσει η θερμοκρασία και άλλο με δραματικά ίσως αποτελέσματα.
Μεταφορά σε ιατρικό κέντρο
Επαναθέρμανση σταδιακά και όχι γρήγηρα.
Ξεκούραση.
Ψυχολογική υποστήριξη

Διαρκής επαφή για καταγραφή σημαδιών και συμπτωμάτων.

3.Η χρήση Ηλίου στην στεγανή, για πολύ ώρα dive & deco, κατά την αποσυμπίεση

4.Υποθερμία και νάρκωση

5.Υποθερμία πως λειτουργεί το 100 Ο2?

5.Υγρό Ο2

Ένα μεγάλο ευχαριστώ στον Ιατρό και συνεργάτη των Hellas Underwater Explorers Dr. Τριανταφύλλου Στέργιο για την πολύτιμη βοήθειά του .

Βιβλιογραφία

Medic First Aid Manual SDI
Emergency Care Reference Manual PADI
Br.J.Anaesth.1997 Aug/79(2):214-25
N.Eng.J.Med.1997 Nov 20 /337 (1):1545-1547
JAMA: 1998 Jan 14 / 279 (2): 102
AACN-Clin-Issues 1997 Aug / 8 (3): 368-382
Περιβαντολογικές Επείγουσες καταστάσεις / κεφ 368 (IV-709,710,711,712)
Ιατρική Βιβλιοθήκη Πανεπιστημίου Αθηνών
Αρχείο Hellas Underwater Explorers